 |
| Afbeelding gemaakt door Claudia Zielman naar aanleiding van de vintage Atlantean Dinky Toy 295 Yellow Pages Double Decker Bus die zij cadeau kreeg van Kunst, Vintage & More uit Maasbracht. |
| Tussen Ambacht en Algoritme is een serie over vorm en behuizing. Claudia Zielman (CZ) raakte als jonge verkoper betrokken bij de transformatie van analoge media naar digitaal en blikt terug op deze overgang. Zij is getrouwd met beeldend kunstenaar en ontwerper Bert Kinderdijk (BK), en vanuit hun huis Aan de Berg onder de rook van Roermond reist zij langs alternatieve routes naar gebouwen en objecten op zoek naar de versmelting van het analoge met het digitale. |
|
| Hiervoor gaat zij op pad met de Yellow Pages dubbeldekkerbus, een icoon uit het analoge tijdperk. De bus verving ooit de paardentram en de Yellow Pages Dubbel Decker, een Leyland Atlantean uit 1958, was een revolutionair ontwerp. Het bedrijf was pionier in het ontwerpen van bussen met de motor achterin en de ingang aan de voorkant. Hierdoor konden bussen door één chauffeur worden bediend en raakte de conducteur, destijds de grootste kostenpost voor busmaatschappijen, overbodig. |
|
| Ook CZ raakte met de komst van Google haar baan kwijt. Omdat zij zich bewust was van het bijzondere tijdperk waarin zij vanaf 1987 haar werk als online marketingspecialist voor de Gouden Gids had gedaan, begon zij in 2010 met het schrijven van verhalen over verkopen en kunst. Twee inspiratiebronnen die dicht bij haar staan. Na veel verhalen en essay’s over verkopen en kunst, columns over tentoonstellingen en erfgoed en over bijzondere objecten werd het tijd voor iets nieuws. |
|
| In 2026 is het gebruik van AI een feit. We laten ons informeren door AI-agenten en voeren gesprekken met digitale medewerkers, niet van echt te onderscheiden. Bellen doen we niet of nauwelijks nog, en de iconische Yellow Pages Double Decker, die in de tweede helft van de vorige eeuw in Londen rondreed als reclameobject met de slogan Ring around with Yellow Pages, let your fingers do the walking, maakt inmiddels deel uit van de collectie van het London Transport Museum. |
|
| De Yellow Page dubbeldekker staat symbool voor toerisme en cultuur en CZ gebruikt de bus als metafoor om huis-tuin-en-keukenvergelijkingen te maken met passagiers die een eindje meerijden naar een bestemming. De dubbeldekker is opgetuigd met een passer, een driehoek en een liniaal, klassieke attributen van bouwkunstenaars uit het analoge tijdperk. De bus rijdt naar plekken in Nederland en Vlaanderen en CZ zoemt in op bekende maar ook onbekende details. |
|
| In 2027 viert Roermond het tweehonderdste geboortejaar van Pierre Cuypers. Hij was de architect van het Rijksmuseum, het Centraal Station, Kasteel De Haar, honderden kerken en verschillende woningen. De passer, de liniaal en de driehoek waren zijn gereedschappen, en hij had een fascinatie voor structuur, geometrie en herhaling. Cuypers zag zijn ontwerpen als totaalkunstwerk, waarbij elk detail met de hand door ambachtslieden werd gemaakt, met altijd het mystieke als uitgangspunt. |
|
| CZ reist door de tijd van Cuypers tot AI, en pendelt heen en weer tussen ambacht en algoritme. Waar Cuypers maandenlang met de tekenpen aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van Antwerpen of in zijn werkplaats in Roermond bouwtekeningen vervaardigde, berekent en genereert AI tegenwoordig binnen enkele seconden complexe constructies. CZ staat stil bij die ontwikkeling aan de hand van de restauratie van het Rijksmuseum waar die overgang zichtbaar is gemaakt. |
|
| In de bus stappen mensen in en uit. De interesse voor de verhalen van anderen ontwikkelde CZ in de periode dat zij voor de Gouden Gids door Nederland en Vlaanderen reed waarbij zij zo’n 10.000 bedrijven, MKB, overheid en semioverheid adviseerde over online activiteiten. Het opende haar blik op de wereld die zij tot dan alleen door haar eigen ogen zag. Toen rond diezelfde tijd kunstenaar Bert Kinderdijk in beeld kwam raakte CZ langzaam vertrouwd met het kijken vanuit een breder perspectief. |
|
| Deze ervaringen komen samen in deze serie Tussen Ambacht en Algoritme. Dat Pierre Cuypers hierin een rol speelt is geen toeval. CZ en BK wonen onder de rook van Roermond. Deze oude stad kende in het verleden een groot aantal regimewisselingen waaronder Spaanse, Staatse, Oostenrijkse, Franse, Belgische en Duitse heersers. Onder beheer van het Graafschap Gelre kreeg Roermond in 1232 stadsrechten en werd de latere Hanzestad de hoofdstad van het Overkwartier van Gelre (Gelderland). Ja heus. |
|
| Roermond is, mede door de afwijkende politieke geschiedenis, historisch gezien één van de interessantste steden van Nederland. De stad heeft een uitgesproken Zuid-Nederlandse, Midden-Europese en katholieke dynamiek. De Romaanse Munsterkerk die in 1218 is gesticht door graaf Gerard IV van Gelre en zijn vrouw Margaretha van Brabant, is tussen 1864 en1891 door Pierre Cuypers gerestaureerd, en getransformeerd naar een zeldzame overgangsvorm tussen Romaans en Gotiek. |
|
| Overgangsvormen zijn van alle tijden, maar hoe verhouden wij ons tot zaken die we niet kunnen begrijpen? CZ gaat op zoek en neemt je mee naar bekende en onbekende plekken en beschrijft de verhalen binnen de verhalen. De zoektocht naar ruimte, orde en wisselende perspectieven geeft betekenis. Even weg van de waan van de dag. Stap op de bus en reis een eindje mee, klik hier… |
| Afbeelding gemaakt door Claudia Zielman naar aanleiding van de vintage Atlantean Dinky Toy 295 Yellow Pages Double Decker Bus die zij cadeau kreeg van Kunst, Vintage & More uit Maasbracht. |
 |